Yeni bir masaüstü bilgisayar alırken çoğu kişinin ilk baktığı parçalar işlemci ve ekran kartı oluyor. Ancak bilgisayar yalnızca bu iki parçadan oluşmuyor.

RAM, SSD, anakart, güç kaynağı ve kasa gibi bileşenler de bilgisayarın performansını, yükseltilebilirliğini ve kullanım deneyimini doğrudan etkiliyor.

Üstelik herkesin bilgisayardan beklentisi aynı değil. İnternette gezinmek ve ofis programlarını kullanmak için alınacak bilgisayarla oyun veya video düzenleme için kullanılacak sistemin aynı özelliklere sahip olması gerekmiyor.

Bu nedenle bilgisayar seçerken önce ne amaçla kullanacağınızı, ardından parçaların birbirleriyle uyumunu değerlendirmek gerekiyor.

Önce bilgisayarı ne için kullanacağınızı belirleyin

Bilgisayar satın almadan önce kendinize şu soruyu sorun:

Bu bilgisayarı en çok hangi amaçla kullanacağım?

Günlük kullanım için internet, film, müzik ve ofis programları yeterliyse orta seviyede bir sistem işinizi görebilir.

Oyun oynayacaksanız ekran kartı ve işlemci daha önemli hale gelir.

Video düzenleme, 3D tasarım veya benzeri işlerde ise işlemci, RAM, ekran kartı ve depolama performansını birlikte değerlendirmek gerekir.

Yani bilgisayar seçerken en güçlü parçaları almak yerine ihtiyacınıza uygun dengeli bir sistem oluşturmak daha doğru.

1. İşlemci seçimine dikkat edin

İşlemci, bilgisayarın temel bileşenlerinden biri.

Intel ve AMD başta olmak üzere farklı üreticilerin çok sayıda işlemcisi bulunuyor.

İşlemci seçerken yalnızca model adına değil;

• Nesline
• Çekirdek sayısına
• İş parçacığı sayısına
• Performans sınıfına
• Güç tüketimine

bakmak gerekir.

Günlük kullanım için üst seviye bir işlemciye ihtiyacınız olmayabilir.

Ancak oyun, video düzenleme veya profesyonel uygulamalar kullanacaksanız daha güçlü bir işlemci tercih etmek mantıklı olabilir.

2. Ekran kartını kullanımınıza göre seçin

Oyun bilgisayarlarında en önemli bileşenlerden biri ekran kartıdır.

Ancak oyun oynamıyorsanız her zaman güçlü bir ekran kartına ihtiyacınız yok.

Günlük kullanım ve ofis işleri için işlemcinin dahili grafik birimi yeterli olabilir.

Oyun oynayacaksanız ise ekran kartının:

• GPU performansına
• VRAM miktarına
• Ray Tracing performansına
• Desteklediği teknolojilere
• Hedeflediğiniz çözünürlükteki FPS değerlerine

bakabilirsiniz.

Örneğin Full HD oyun oynayan bir kişinin ihtiyaçları ile 4K oyun hedefleyen bir kişinin ekran kartı ihtiyacı aynı olmayacaktır.

3. RAM miktarı ne kadar olmalı?

RAM, bilgisayarın aynı anda çalıştırdığı uygulamalar için önemli bir bileşendir.

Günümüzde yeni bir bilgisayar alırken 16 GB RAM, birçok kullanıcı için dengeli bir başlangıç noktası olabilir.

Daha temel kullanımda 8 GB bazı ihtiyaçları karşılayabilirken, çoklu görev, oyun ve ağır uygulamalarda daha yüksek RAM kapasitesi avantaj sağlayabilir.

Profesyonel video düzenleme, 3D çalışmalar veya çok büyük projelerle çalışan kullanıcıların 32 GB ve üzeri RAM’e ihtiyaç duyması mümkün.

Ayrıca RAM’in:

Kaç GB olduğu kadar kaç modül halinde kullanıldığı ve ileride yükseltilebilir olup olmadığı da önemlidir.

4. SSD olmadan bilgisayar alınır mı?

Günümüzde yeni bir bilgisayar alırken SSD kullanmak büyük avantaj sağlıyor.

SSD sayesinde işletim sisteminin, programların ve dosyaların açılması geleneksel HDD’ye göre çok daha hızlı olabilir.

Kapasite konusunda ise kullanımınıza göre karar vermelisiniz.

512 GB SSD: Günlük kullanım için iyi bir başlangıç.

1 TB SSD: Oyun ve büyük dosyalar için daha rahat.

2 TB ve üzeri: Çok sayıda oyun, video veya büyük dosya saklayanlar için avantajlı.

Bütçeniz uygunsa işletim sistemi için SSD, büyük arşivler için ise ek depolama şeklinde bir yapı da kurulabilir.

5. Anakartı sadece “uyumlu mu?” diye değerlendirmeyin

Anakart, bilgisayarın diğer bileşenlerini bir araya getiren temel parçalardan biri.

İşlemci ve RAM’in anakartla uyumlu olması gerekiyor. Ancak seçim bununla bitmiyor.

Anakart alırken:

• İşlemci soketi
• RAM desteği
• RAM yuvası sayısı
• M.2 yuvaları
• PCIe yuvaları
• USB bağlantıları
• Ağ bağlantısı
• Ses özellikleri

gibi noktaları da kontrol edebilirsiniz.

Özellikle ileride bilgisayarınızı yükseltmeyi düşünüyorsanız anakartın sunduğu genişleme seçenekleri önem kazanıyor.

6. Güç kaynağını (PSU) küçümsemeyin

Güç kaynağı bilgisayarın en çok göz ardı edilen parçalarından biri.

Ekran kartınız ve işlemciniz ne kadar güçlü olursa olsun, sistemi besleyen güç kaynağının yeterli olması gerekiyor.

PSU seçerken yalnızca watt değerine bakmak da doğru değil.

Güç kaynağının:

• Güç kapasitesi
• Verimlilik sertifikası
• Koruma özellikleri
• Bağlantıları
• Güvenilirliği

değerlendirilmeli.

Özellikle güçlü ekran kartına sahip bir bilgisayarda düşük kaliteli bir güç kaynağından kaçınmak önemli.

7. Kasa seçimi de önemli

Kasa yalnızca bilgisayar parçalarını içine koyduğunuz kutu değil.

Kasanın hava akışı, fan desteği ve iç hacmi sıcaklıkları etkileyebilir.

Özellikle güçlü işlemci ve ekran kartı kullanılan sistemlerde hava akışı iyi bir kasa tercih etmek faydalı.

Ayrıca ekran kartının uzunluğu, işlemci soğutucusunun yüksekliği ve kullanılacak fanların boyutları da kasayla uyumlu olmalı.

8. İşlemci soğutucusuna bakın

İşlemcinin sıcaklığını kontrol altında tutmak için uygun bir soğutma sistemi gerekiyor.

Bazı işlemciler kutu içerisinden soğutucuyla birlikte gelebilirken bazı modellerde ayrı bir soğutucu satın almak gerekebilir.

Daha güçlü işlemcilerde kule tipi hava soğutma veya sıvı soğutma gibi çözümler tercih edilebilir.

Burada da ihtiyaçtan fazlasını almak yerine işlemcinin güç tüketimine ve kullanım senaryosuna göre karar vermek daha doğru.

9. Wi-Fi ve Bluetooth gerekiyor mu?

Masaüstü bilgisayarlarda Wi-Fi ve Bluetooth her anakartta bulunmayabilir.

Bilgisayarınızı Ethernet kablosuyla modeme bağlayacaksanız Wi-Fi sizin için önemli olmayabilir.

Ancak kablosuz bağlantı kullanacaksanız anakartın veya ayrıca alacağınız adaptörün Wi-Fi desteğini kontrol edin.

Bluetooth da kablosuz kulaklık, oyun kolu veya başka cihazlar kullanırken işinize yarayabilir.

10. Bilgisayarı ileride yükseltebilecek misiniz?

Bilgisayar satın alırken yalnızca bugünü düşünmeyin.

Örneğin:

• Daha fazla RAM eklemek
• SSD yükseltmek
• Daha güçlü ekran kartı takmak
• Ek depolama eklemek

gibi işlemleri ileride yapmak isteyebilirsiniz.

Bu nedenle satın alacağınız sistemin yükseltme imkanlarını önceden kontrol etmek faydalı.

Özellikle hazır sistemlerde kullanılan anakart, güç kaynağı ve kasa gibi parçaların ileride yapılacak yükseltmelere uygun olup olmadığına dikkat edin.

Hazır sistem mi, toplama bilgisayar mı?

İki seçeneğin de avantajları var.

Hazır sistem, parçaları tek tek araştırmak istemeyen ve kurulmuş bir bilgisayarı doğrudan kullanmak isteyen kişiler için pratik olabilir.

Toplama bilgisayar ise her parçayı ihtiyacınıza ve bütçenize göre seçmenize olanak sağlar.

Ancak toplama bilgisayarda parçaların birbiriyle uyumunu sizin kontrol etmeniz gerekir.

Hazır sistem alırken de yalnızca işlemci ve ekran kartına bakmayın. PSU, anakart, RAM ve SSD modellerini de öğrenmeye çalışın.

11. Monitörü bilgisayara göre seçin

Bilgisayarın performansını değerlendirirken monitörü de unutmayın.

Örneğin güçlü bir ekran kartınız varsa ancak 60 Hz Full HD monitör kullanıyorsanız yüksek FPS’in tüm avantajlarından yararlanamayabilirsiniz.

Özellikle oyun bilgisayarında:

Ekran kartı + işlemci + monitör

üçlüsünün dengeli olması önemli.

Daha önce hazırladığımız oyun monitörü rehberinde yenileme hızı, çözünürlük, panel türü ve FreeSync/G-Sync gibi özellikleri ayrıntılı olarak ele almıştık.

12. Sadece teknik özellik tablosuna güvenmeyin

Bir bilgisayarın özellikleri kağıt üzerinde oldukça iyi görünebilir.

Ancak gerçek kullanım performansı farklı olabilir.

Özellikle hazır sistemlerde veya hazır bilgisayarlarda kullanılan parçaların tam modelini öğrenmek faydalı.

Örneğin yalnızca:

“750W güç kaynağı”

yazması PSU’nun kalitesi hakkında tek başına yeterli bilgi vermez.

Benzer şekilde yalnızca:

“1 TB SSD”

yazması SSD’nin performansı hakkında bütün bilgiyi vermez.

Bu nedenle mümkün olduğunca parçaların marka ve modelini kontrol edin.

Bilgisayar alırken hızlı kontrol listesi

Satın almadan önce şu listeyi kullanabilirsiniz:

☐ İşlemci: İhtiyacıma uygun mu?
☐ Ekran kartı: Hedeflediğim çözünürlük ve FPS için yeterli mi?
☐ RAM: 16 GB veya daha fazlasına ihtiyacım var mı?
☐ SSD: Kapasitesi yeterli mi?
☐ Anakart: İleride yükseltmeye uygun mu?
☐ PSU: Sisteme yeterli ve kaliteli mi?
☐ Kasa: Hava akışı ve parça uyumu iyi mi?
☐ Soğutma: İşlemci için yeterli mi?
☐ Wi-Fi/Bluetooth: İhtiyacım var mı?
☐ Monitör: Bilgisayarın performansına uygun mu?

Masaüstü bilgisayar alırken yalnızca işlemci ve ekran kartına bakmak en sık yapılan hatalardan biri.

İyi bir sistemde parçaların birbirleriyle dengeli olması gerekiyor.

Güçlü bir ekran kartının yanında yetersiz bir güç kaynağı veya kötü hava akışına sahip kasa kullanmak, sistemin potansiyelinden tam olarak yararlanmanızı engelleyebilir.

Bu nedenle bilgisayar seçerken önce kullanım amacınızı belirleyin, ardından işlemci, ekran kartı, RAM, SSD, anakart, PSU, kasa ve soğutmayı birlikte değerlendirin.

En iyi bilgisayar, özellikleri en yüksek olan değil; ihtiyaçlarınıza uygun, dengeli ve ileride yükseltilebilecek sistemdir.